Artikel over recht van overpad

Recht van overpad

Een pad grenzend aan de achtertuin langs schuurtjes dat leidt naar de openbare weg, speeltuin of parkeerplaats. Om fietsen in de schuur te parkeren of kinderen veilig naar het speelveld te laten lopen. Maar hoe zit het met recht van overpad? Wie mag daar gebruik van maken? Is dit nadelig of voordelig voor de waarde of courantheid?

Recht ligt vast
Als er echt een recht van overpad is, dan ligt dat in elk geval ergens vast. Er is ooit een notaris geweest dit het recht beschreven heeft in een akte en deze akte is in de openbare registers ingeschreven. Via het kadaster kan het recht opgevraagd worden.

Twee mogelijkheden voor recht van overpad
Grofweg zijn er twee mogelijkheden om een recht van overpad te hebben:

1. Erfdienstbaarheid
Een erfdienstbaarheid houdt in dat je een ander het recht hebt gegeven om over je erf te gaan. Meerdere huizen naast elkaar kunnen zo vastleggen dat over het achterste deel van het perceel een strook van 1 meter diep vrij wordt gehouden en dat iedere bewoner alle andere bewoners recht geeft om via die strook naar de openbare weg te komen en te gaan. Het onderhoud van het pad is voor iedere eigenaar zelf. Soms is dit geregeld in een Vereniging van Eigenaren waarbij elk “lid” een maandelijkse storting doet waarmee het gezamenlijk onderhoud kan worden betaald.

Soms is er sprake van een erfdienstbaarheid waarbij het pad feitelijk midden door de tuin loopt. Dit zijn meestal de wat oudere erfdienstbaarheden maar zorgen in voorkomende gevallen voor een zeer lastig te verkopen pand. Een gebrek aan privacy en het te allen tijde beschikbaar en toegankelijk laten houden van het pad voor naastgelegen bewoners maken dit voor veel mensen onaantrekkelijk. Zeker in het geval als er een niet al te beste verstandhouding is met buren. Voor bewoners aan het eind van zo’n pad, die dus enkel het recht hebben om over het betreffende perceel te komen en te gaan, heeft het uiteraard minder invloed op  de courantheid van de woning.

2. Mandeligheid
Een andere vorm die vaak voor komt, heet een mandeligheid. Eigenlijk een oude term, van iedere ‘man’ had een ‘deel’ van een perceel. En zo is het ook precies. Bij een mandeligheid betreft het een apart kadastraal perceel waar meerdere mensen een onverdeeld eigendom in hebben. Bijvoorbeeld: achter een rij van 10 huizen loopt een pad. Alle tien de huiseigenaren zijn ieder voor 1/10 onverdeeld aandeelhouder in het pad. In de akte van mandeligheid staat beschreven wat er wel en niet mag met het pad en hoe het onderhoud geregeld is.

Wat mag wel en wat mag niet
Wat vaak vergeten wordt is dat niet zo maar alles mag over het pad. Vaak staat in de erfdienstbaarheid of mandeligheid beschreven wat de gebruiksmogelijkheden zijn. Een zin als ‘te voet of met een fiets of motorvoertuigen met uitgeschakelde motor aan de hand komen en gaan naar de openbare weg’ komt vaak voor. Wanneer u voornemens bent om het pad voor een motorfiets te gebruiken moet u hier dus wel bij stil staan. Bij een lang pad is het flink duwen met zo’n motor…

Hoe vind je de gegevens?
Alle informatie over een erfdienstbaarheid of mandeligheid zijn bij het kadaster op te vragen. Vaak staat het omschreven in de laatste eigendomsakte van het perceel. Is daar niets te vinden, dan is het ook mogelijk om bij het kadaster een ‘erfdienstbaarheden onderzoek’ te laten verrichten. Medewerkers van het kadaster gaan dan in alle voorgaande aktes zoeken naar mogelijk gevestigde rechten. Als een erfdienstbaarheid niet vermeldt wordt in de laatste eigendomsakte wil namelijk niet altijd zeggen dat hij er niet is. Soms wordt de tekst niet letterlijk overgenomen of is een notaris vergeten deze tekst op te nemen. Er staat in elke akte dat heersende of lijdende erfdienstbaarheden altijd worden overgedragen namelijk, dus ook als tekst niet is opgenomen, kan er wel degelijk een erfdienstbaarheid van toepassing zijn.

Deel dit bericht

door Joost Onrust

18 december 2018